Kultura

"Opowieść podręcznej". O czym opowiada powieść i serial? Jak daleko stąd do Gilead?

"Opowieść podręcznej" to serial, który doczekał się już 4 sezonów. W ostatnich dniach znów stało się o nim głośno w Polsce. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego spowodowała bowiem u wielu skojarzenia sytuacji w kraju z rzeczywistością wykreowaną w serialu.

"Opowieść podręcznej": książka, która stała się kanwą serialu

"Opowieść podręcznej" jest serialem, który powstał na bazie powieści kanadyjskiej pisarki  Margaret Atwood. Po raz pierwszy została ona opublikowana w 1985 roku. W Polsce książka  ukazała się nakładem Państwowego Instytutu Wydawniczego w serii Klub Interesującej Książki w 1992 roku.

Powieść odbiła się szerokim echem w świecie literackim. Wykreowana przez autorkę utopijna kraina zaintrygowała czytelników na tyle, że książka zdobyła wiele nagród, w tym Nagrodę im. Arthura C. Clarke’a za najlepszą powieść science fiction. Na jej podstawie powstał serial stworzony przez Bruce Millera, który można obejrzeć na kanale HBO lub platformie HBO GO i Hulu. W główną rolę - podręcznej Fredy - wciela się Elizabeth Moss, a partnerują jej znani w świecie filmowym Joseph Fiennes, Yvonne Strahovski czy Alexis Bledel. 

Zobacz też: HBO seriale 2020: które warto obejrzeć? Ranking seriali HBO

"Opowieść podręcznej": o czym jest sezon 1?

Pierwszy sezon "Opowieści podręcznej" przedstawia zarys fabuły, który znany jest czytelnikom książki. W nieodległej przyszłości na terenie Stanów Zjednoczonych powstaje Republika Gilead stworzona przez skrajnych ekstremistów. W świecie tym rola kobiet zależy od ich pozycji społecznej: żony liderów w zasadzie nie muszą zajmować się niczym prócz domu, pomagają im w tym tzw. Marty (bezpłodne służące w średnim wieku). W najgorszej sytuacji są podręczne, czyli kobiety, które pozbawione są wszelkich praw a ich jedynym zadaniem jest urodzenie dzieci bezpłodnym rodzinom liderów. 

Taka właśnie rola przypada głównej bohaterce serialu June, która została oderwana od swojej rodziny, męża i córki, by trafić do domu Freda i Sereny Waterfordów, którym ma urodzić dziecko. Od tego momentu nosi imię Freda, gdyż zgodnie z obowiązującym prawem podręczna nosi imię swojego pana. W każdym epizodzie widz wgłębia się w świat zasad rządzących republiką, w którym podręczne sprowadzone są do roli żywych inkubatorów, pozbawionych praw, tożsamości, możliwości tworzenia ludzkich relacji, znajdujących się ciągle pod obserwacją i narażonych na okrutne kary za każde najmniejsze przewinienie.

"Opowieść podręcznej". Gilead bliżej niż nam się wydaje?

W czasie protestów wywołanych wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, który orzekł, że aborcja w przypadku ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu lub jego nieuleczalnej choroby zagrażającej życiu jest niezgodna z Konstytucją RP, niektóre protestujące kobiety zakładają stroje podręcznych. Dlaczego? To proste skojarzenie. Podręczne z Gilead nie mają praktycznie żadnych praw a rodzenie dzieci jest ich głównym obowiązkiem. Kiedy tracą tę możliwość, stają się bezużyteczne dla społeczeństwa. Kim stają się kobiety, tracąc swoje podstawowe prawa? 

Sama autorka "Opowieści podręcznej" w wywiadzie dla Gazety Wyborczej mówi:

Co mogę powiedzieć kobietom? Trzymajcie się. Walczcie, by nie stracić praw, które już wywalczyłyście. Wahadło w końcu wychyli się w drugą stronę

25.10.2020, Łódź. Czwarty dzień protestów przeciw wyrokowi TK ws. aborcji. Happening 'Podręcznych' w łódzkiej katedrze25.10.2020, Łódź. Czwarty dzień protestów przeciw wyrokowi TK ws. aborcji. Happening 'Podręcznych' w łódzkiej katedrze Fot. Marcin Stępień / Agencja Gazeta

"Opowieść podręcznej": na czym skupia się 2 sezon serialu?

"Opowieść podręcznej" 2 sezon zaczyna dokładnie w miejscu, w którym zakończyła się jego pierwsza odsłona. June dzięki pomocy Nicka ma szansę zbiec z Gilead. Niestety nie wszystko idzie po jej myśli i ciężarna podręczna wraca do Waterfordów cudem unikając konsekwencji swojego postępowania. Tymczasem w rezydencji pojawia się nowa osoba - żona dla Nicka, który jak się okazuje jest zakochany w podręcznej swojego pracodawcy i prawdziwym ojcem jej dziecka. W nowych odcinkach pojawia się wiele retrospekcji, które pokazują świat sprzed rewolucji, ale także to jak ościenne państwa reagują na to co dzieje się w Gilead. Bliżej dają się także poznać główni bohaterowie: pan domu Fred, który okazuje się bezwzględnym tyranem oraz jego żona, która przed rewolucją była zupełnie inną kobietą. Finał serii dla uważnych widzów jest przewidywalny, co nie zmienia faktu, że zachęca on do obejrzenia trzeciej serii.

"Opowieść podręcznej": 3 sezon

Trzeci sezon rozpoczyna się od ucieczki Emily wraz z dzieckiem Fredy i Nicka. Sama Freda unika kary i trafia do domu Josepha Lawrence’a - człowieka, który przyczynił się do ucieczki, a jednocześnie jest odpowiedzialny za stworzenie Republiki Gilead. W ten sposób June/Freda staje się Josephą... I choć na pierwszy rzut oka wydaje się, że bohaterka poddała się zasadom panującym w republice, to nic bardziej mylnego. Jej charakter wciąż utwardza się, a sama June okazuje się bezwzględna i uparta w dążeniu do założonych celów. Tymczasem żona Waterforda za wszelką cenę chce odzyskać Nichole, co wprawia w ruch całą propagandową machinę.

Zobacz też: HBO GO. David Tennant w nowym serialu "Des". O czym opowiada? Ta historia wydarzyła się naprawdę

"Opowieść podręcznej": kiedy pojawi się 4. sezon?

4. sezon "Opowieści podręcznej" został zamówiony jeszcze w 2019 roku i zakładano, że nowe odcinki widzowie zobaczą jeszcze w 2020. Pandemia koronawirusa pokrzyżowała jednak plany producentów i według najnowszych zapowiedzi nowe odcinki serialu trafią na platformę Hulu w 2021 roku. Kiedy odcinki będą dostępne na HBO? Tego dokładnie nie wiadomo, jednak nie należy się ich spodziewać wcześniej niż w drugiej połowie 2021.

Zobacz wideo Nie możemy się doczekać!

Zobacz też: "Opowieści podręcznej" - sezon 4. Kiedy premiera nowych odcinków? W sieci pojawił się zwiastun